Бой, пра які амаль ніхто не ведаў. Жыхар Слуцка за свае грошы ўсталяваў памятны знак пад Старымі Дарогамі

0
Фота: «Навіны Старадарожчыны»

Шмат каму знаёмы Мемарыяльны комплекс салдатам і афіцэрам, якія змагаліся ў Старадарожскім раёне летам сорак першага. А вось месца, дзе дывізія ў апошнім рыўку пайшла з акружэння на прарыў, дагэтуль было невядома. Зусім нядаўна, праз восемдзесят год з часу падзей, яго «вылічыў» случчанін Уладзімір Бойка, краязнаўца, пішуць «Навіны Старадарожчыны».

Шостага жніўня, ў апошняй адчайнай бітве з пераўзыходзячымі сіламі вермахта, большасць чырвонаармейцаў загінула. З акружэння вырваліся нешматлікія групы. Усе наступныя дзесяцігоддзі ніхто не ведаў, што той бой адбыўся на гэтым кавалку
зямлі.

Реклама

Валун з памятнай шыльдай Уладзімір Бойка падрыхтаваў і ўсталяваў сваімі сіламі і за свае сродкі. На шыльдзе выбітыя словы, якія гучаць як бы ад імя загінуўшых герояў:

«6 жніўня 1941 года мы, байцы і камандзіры 121-й стралковай дывізіі, ўступілі тут у няроўны бой з нямецкімі захопнікамі. Мы загінулі, абараняючы Радзіму».

Фота: «Навіны Старадарожчыны»
Хутка побач будзе ўсталявана арыгінальная скульптура з рэшткаў ваеннага ўзбраення.

Ва ўрачыстым мерапрыемстве з нагоды ўстаноўкі памятнага камяня прыняла ўдзел Наталля Якубіцкая, старшыня Мінскага абласнога савета дэпутатаў.

«Дзякуй усім, хто ўнёс і яшчэ ўнясе свой уклад у распрацоўку краязнаўчай тэмы 121-й стралковай дывізіі, хто клапоціцца аб узбагачэнні патрыятычнай спадчыны раёна і краіны, — сказала кіраўнік дэпутацкага корпусу рэгіёна. — Гэты мемарыяльны знак і сённяшні дзень азначаюць, што памяць пра вайну ў Беларусі непарушная. Няхай будзе вечным мір на нашай зямлі. І няхай глыбокае разуменне яго кошту пераходзіць ад нашых дзяцей да ўнукаў».

Дзмітрый Давыдаў, старшыня раённага Савета дэпутатаў, адзначыў заслугі Уладзіміра Бойкі ў справе ўвекавечвання памяці воінаў Айчыннай Падзячным лістом раённага Савета.

Краязнаўца, у сваю чаргу, уручыў прадстаўнікам адміністрацыі раёна падарунак для музея — копію скульптуры помніка воіну-вызваляльніку, усталяванай ў берлінскім Трэптаў-парку.

Фота: «Навіны Старадарожчыны»
МЛЫН.BY працытаваў аповяд Уладзіміра Бойка:

«Нашым пошукавым атрадам імя В. З. Коржа сумесна з 52 асобных спецыялізаваным пошукавым батальёнам Міністэрства абароны Рэспублікі Беларусь, Слуцкім і Старадарожскім ваеннымі камісарыятамі былі выяўленыя шматлікія дадзеныя аб загінуўшых савецкіх ваеннаслужачых, якія прынялі бой у асяроддзі двух нямецкіх (162 і 252) пяхотных дывізій у перыяд з 6 па 11 жніўня 1941 гады ў раёне горада Старыя Дарогі.

У параўнальна невялікі прамежак часу ўдалося атрымаць архіўныя дадзеныя з Федэратыўнай Рэспублікі Германіі, у выніку стаў зразумелы ход баявых дзеянняў.

З дапамогай атрыманых архіўных дадзеных і праведзеных пошукавых работ на мясцовасці сумесна з 52 пошукавым батальёнам Міністэрства абароны Рэспублікі Беларусь, баявы шлях 121 стралковай дывізіі можна лічыць адноўленым.

За год пошукавых работ былі знойдзены пяць няўлічаных воінскіх пахаванняў на дадзенай мясцовасці. На сённяшні дзень двое байцоў ўрачыста перапахаваныя ў брацкай магіле ў вёсцы Пасека.

Фота: «Навіны Старадарожчыны»
У ходзе рэкагнасцыровачных работ пашукавікі атрада выявілі шматлікія стралковыя ячэйкі, варонкі, дзе, як мяркуецца, застаюцца ляжаць не пахаванымі з пашанаю абаронцы нашай Радзімы.

На дадзены момант вядзецца праца па выяўленні і іншых такіх воінскіх пахаванняў, так як атрыманы новыя звесткі пра магчымае знаходжанне іх у гэтай мясцовасці (меркавана байцоў той жа 121 стралковай дывізіі).

Вельмі хацелася б, каб наша маладое пакаленне сумленна памятала сваёй гісторыі, гісторыі бацькоў і дзядоў, якія цаною свайго жыцця далі магчымасць нам жыць пад мірным небам.

Да 80-годдзя гэтай даты намі ўстаноўлена памятная дошка на месцы, дзе былі знойдзеныя парэшткі загінуўшых салдат.

З павагай і падзякай стаўлюся да тых, хто дапамог нам ісці па шляху Памяці, назаву хаця б некаторых: гэта старшыня Беларускага грамадскага аб’яднання ветэранаў, народны дэпутат Іван Гардзейчык, ваенкам Слуцкага і Старадарожскага ваенкаматаў Ігар Галь, прадстаўнікі ўлады і грамадскасці Старых Дарог- Дзмітрый Давыдаў, Святлана Каралько, Іна Кандаурава, дырэктар Салігорскага музея і цяперашні кіраўнік пошукавага атрада Васіля Каржа Віталь Іваноў, мае баявыя сябры — пашукавікі браты Валерый і Вадзім Филеня, Марушчык Мікалай, а таксама такія людзі з добрай душой, як Максім Вядзерка і Іван Мікула.

Хай гэта будзе маленькай доляй нашай удзячнасці і светлай памяці тым, хто, не шкадуючы жыцця, стаў на абарону Радзімы!

Вечная памяць вам, Героі!"